اتصالات, اخبار

تمیز کردن قطره چکانها(بخش دوم)

نکات مهم برای کم شدن خسارت ناشی از اسید به ریشه گیاهان

ورود اسید به داخل خاک و منطقه ریشه، می تواند برای ریشه های گیاه مشکلاتی را به وجود بیاورد. برای کم شدن خسارات احتمالی ناشی از اثرات اسید به ریشه گیاهان حساس، باید نکاتی زیر رعایت کرد:

– قبل از تزریق اسید به آب آبیاری، رطوبت موجود در خاک به ظرفیت مزرعه رسانده شود، به دلیل اینکه در این حالت اسید به محض ورود به خاک رقیق شده و میزان خسارت خیلی کم می شود.

– مدت تزریق اسید به شبکه، به دقت محاسبه شود.

– بعد از تزریق اسید به شبکه، سیستم حداقل به مدت یک ساعت خاموش شود تا اسید به صورت کامل رسوبات را حل نماید. با انجام این عمل خاصیت اسیدیته محلول بیرونی نیز کم می شود.

– بعد از خروج اسید از سیستم، شبکه حداقل برابر با مدت زمان تزریق اسید، با آب شستشو داده شود.

– جهت اطمینان بیشتر از خروج اسید از محیط رشد ریشه، بهتر است به مدت ۲ ساعت خاک زراعی تحت آبیاری قطره ای قرار گیرد.

انسداد قطره چکان

چگونه انسداد قطره چکان را از بین ببریم؟

گرفتگی قطره چکان ها همیشه یکی از معضلات اصلی برای کشاورزانی است که از سیستم آبیاری قطره ای استفاده می کنند. این امر مخصوصا برای کشاورزان مناطق کم آب بیشتر اهمیت دارد به دلیل اینکه بیشتر آب آنها شور بوده و یا دارای سختی بالایی است. گرفتگی قطره چکان علت های متعددی دارد سه عامل اصلی آن عبارتند از :

۱- گرفتگی به دلیل رسوبات معلق و غیر محلول که به انسداد فیزیکی معروف است.

۲- گرفتگی به دلیل باکتری ها و جلبک ها که به آن انسداد بیولوژیکی می گویند.

۳- گرفتگی به دلیل مواد محلول در آب مثل مواد کلسیمی که به آن انسداد شیمیایی گفته می شود.

گرفتگی در سیستم آبیاری به منابع آب بستگی دارد. به طور کلی منابع آب در ایران به دو گروه منابع زیر زمینی و منابع سطحی تقسیم بندی می شوند. کسانی که از منابع زیر زمینی استفاده می کنند بیشتر با گرفتگی ها شیمیایی مواجه هستند و در منابع سطحی بیشتر شاهد انسدادهای فیزیکی و بیولوژیکی هستیم. البته این یک قانون کلی نیست و گاهی امکان دارد در یک مزرعه هر سه نوع انسداد مشاهده شود.
بیشتر از ۹۰ درصد انسدادهای شیمیایی در سیستم های آبیاری معمولا از دو عامل کربنات کلسیم و آهن نشات می گیرد. کربنات کلسیم معمولا با تبخیر آب و افزایش دما یا PH صورت می گیرد. در نوک قطره چکان ها به دلیل کاهش آب و در فصول گرم تبخیر بیشتر اتفاق می افتد و همین امر گرفتگی را افزایش می دهد. افزایش دما و یا افزایش PH که به آب خاصیت بازی می دهد نیز موجب رسوب کردن کربنات کلسیم می شود. عناصر آهن موجود در آب آبیاری با اکسیداسوین بیولوژیکی مواجه شده و رسوبات اکسید آهن را تشکیل می دهند و همین امر نیز باعث انسداد می شود.

روش های پیشگیری و جبران آن

قبل از انجام هر کاری باید آب را آنالیز کنیم. برای این کار آزمایشگاه های زیادی وجود دارد. با آنالیز آب می توان تصمیم لازم در مورد چگونگی مدیریت سیستم فیلتراسیون و شستشوی شیمیایی لوله های آبیاری به صورتی که موجب رسوب برداری از لوله ها قطره و چکان های می گردد را عملی نمود. بعد از آنالیز و مشورت با یک مهندس آبیاری می توانیم نوع انسداد سیستم آبیاری خود را پیش بینی کنیم.

در ادامه این مطلب روش ها پیشگیری و رفع گرفتگی سه نوع گرفتگی کربناتی، آهن و بیولوژیکی را توضیح می دهیم.

روش های پیشگیری از رسوب کربنات کلسیم:

کربنات کلسیم با افزایش خاصیت بازی آب رسوب می کند لذا یکی از روش های پیشگیری از گرفتگی کربناتی کم شدن PH آب با تزریق اسید است. برای اینکار می توان به صورت دایم به آب اسید سولفوریک، اسید هیدروکلریک و یا اسید فسفریک اضافه نمود تا PH را در محدوده ۷ که حالت خنثی است نگه دارد. در مواقعی که نمی توان به صورت دایم اسید تزریق کرد باید این کار را ماهی یک بار انجام داد و در هر بار تزریق PH را تا حدود ۳ و در مواردی که اسید را به منظور دفع گرفتگی به کار می بریم PH را تا حدود ۲ پایین می آوریم. توصیه می شود جهت پیشگیری از آسیب دیدن ریشه ها و احتمالا سیستم آبیاری حتما با یک کارشناس مشورت نمایید.
در این روش توصیه هایی وجود دارد که انجام ندادن آنها باعث خسارت های زیادی به سیستم و گیاهان شما می شود.

۱- برای پیشگیری از آسیب دیدن ریشه ها مدت تزریق اسید نهایتا باید بین ۱۵ تا ۲۰ دقیقه باشد.

۲- پس از تزریق اسید مدت آبیاری را افزایش دهید تا اسید موجود در خاک شسته شود.

۳- قبل از تزریق اسید اتصالات و لوله های سیستم آبیاری خود را بررسی نمایید زیرا اتصالات و لوله های آهنی یا آلومینیومی در مقابل اسید دچار خوردگی می شوند اما لوله و اتصالات پلی اتیلن و پی وی سی در مقابل اسید مقاوم هستند.

چگونه قطره چکان گرفته خود را باز کنیم؟

البته امروزه تکنولوژی های ساخت قطره چکان ها بسیار پیشرفت کرده و قطره چکان هایی طراحی می شود که دارای گذرهای عریضی هستند و به نام قطره چکان های خود شوینده معروف هستند و به آسانی دچار انسداد نمی شوند و یا سیستم هایی طراحی شده است که با ایجاد میدان الکتریکی موجب پیشگیری از رسوب های یونی می شوند. اما با همه این تکنولوژی ها باز هم احتمال انسداد در سیستم وجود دارد بنابراین همیشه به کشاورزان و مهندسان کشاورزی توصیه می شود ترکیبی از روش های جلوگیری را استفاده کنند.
روش های پیشگیری از رسوب آهن:
برای پیشگیری از رسوب آهن می توان قبل از ورود آب به پمپ آن را به استخر هدایت نموده و عملیات هوادهی روی آب صورت دهیم این کار موجب اکسید شدن آهن موجود شده و اکسید آهن رسوب می کند و در کف استخر ته نشین می شود. برای عملیات هوادهی می توان از فواره در استخر نیز استفاده نمود.
برای پیشگیری از گرفتگی آهن روش های شیمیایی نیز وجود دارد. برای این کار می توان از کلرین استفاده کرد. با تزریق کلرین به سیستم آبیاری می توان از رسوب شدن آهن در سیستم آبیاری پیشگیری نمود. در زمان استفاده از کلرین باید مسایلی همچون تثبیت کلرین در خاک و حساسیت گیاهان توجه نمود. برای استفاده از کلرین حتما با یک کارشناس مشورت نمایید.

روش های پیشگیری از انسدادهای بیولوژیکی و ارگانیکی:

برای پیشگیری از انسدادهای بیلوژیکی و ارگانیکی در سیستم های آبیاری تزریق کلرین به صورت دایم به میزان ۱ الی ۲ ppm پیشنهاد می شود. مدت تزریق باید برابر ۱۰ تا ۲۰ دقیقه برای دورترین دریپر در سیستم باشد. اگر انسداد شروع شده و در مرحله میانی باشد پیشنهاد می گردد غلظت کلرین را تا ۵ ppm افزایش دهید. و در صورتیکه انسداد در مرحله بحرانی باشد بهتر است غلظت کلرین ۲۰ تا ۳۰ ppm در نظر گرفته شود.
در کل جهت کنترل رشد بیولوژیکی مواد ارگانیک تزریق دوره ای به تزریق روزانه ترجیح داده می شود. با توجه به اینکه سفید کننده های موجود در بازار که به مصارف خانگی می رسد همه جا در دسترس می باشد می توان از این محلول به جای کلرین استفاده نمود به شرطی که به این نکته که سفید کننده ها دارای کلرین ۵ درصد هستند توجه شود. به عنوان مثال در صورت احتیاج به نیم لیتر کلرین باید ۱۰ لیتر سفید کننده تهیه نمود و در صورت احتیاج به تزریق ۱ ppm کلرین باید سفید کننده را به غلظت ۲۰ ppm تزریق نمود.
جهت تست و کنترل شستشوی کامل سیستم، غلظت کلرین در زمان خروج از دریپرها باید مساوی با غلظت کلرین تزریقی باشد. در کل در مورد تزریق کلرین به سیستم آبیاری باید نهایت دقت صورت پذیرد تا اثرات مخرب آن بر محیط زیست، تثبیت در خاک و حساسیت گیاه کنترل شود.

همچنین برای پیشگیری از انسداد قطره چکان ها می توان از چک لیست زیر استفاده کرد:

– سعی کنید ذرات معلق بزرگ را قبل از اینکه وارد قطره چکان ها شوند توسط فیلترهای مخصوص آن مثل فیلترهای شنی و یا هیدروسیکلون بگیرید.

– میکرو اورگانیسم های موجود در آب را با مواد ضدعفونی کننده مناسب مثل کلرین و روش های تصفیه آب حذف نمایید.

– با کنترل PH می توانید از رسوب ترکیبات شیمیایی پیشگیری کنید.

– کنترل و بررسی حلالیت کودها و واکنش های شیمیایی بین کودها و مواد شیمیایی موجود در آب برای پرهیز از رسوب های شیمیایی.

– نگهداری سیستم آبیاری و قطره چکان ها با آبشویی دوره ای.

نوشته های مشابه

1 دیدگاه در “تمیز کردن قطره چکانها(بخش دوم)

دیدگاهتان را بنویسید